Κατὰ τὴν ἰδίαν πεδινὴν ὁδὸν μίαν ὥραν προβαίνοντες (απὸ τὸ Βόλο), ἐρχόμεθα εἰς τὰ Λεχώνια. Αὐτὰ κεῖνται ἐπὶ μιᾶς μὲ χωράφια, ἀμπέλους, κήπους νεραντζίων, κίτρων καὶ ἄλλων διαφόρων ὀπωρίμων δέντρων φυτευμένης πεδιάδος...

(Νεωτάτη της Θεσσαλίας Χωρογραφία- Ιωαν. Αναστ. Λεονάρδος, 1836)

Παρασκευή, 27 Μαρτίου 2015

Φάνις Μιράνας

Φάνις  Ι. Μιράνας
Ανάμεσα στους Βολιώτες λογοτέχνες του μεσοπολέμου συγκαταλέγεται και ο σχετικά άγνωστος Θεοφάνης Ιωάννου Κατσόμαλος, που έγινε περισσότερο γνωστός από την ποίησή του.
Γεννήθηκε και μεγάλωσε στο Βόλο. Ασχολήθηκε πολύ με τη δημοσιογραφία και περιόδευσε όλη την Ελλάδα ως δημοσιογράφος και ηθοποιός.
Ήταν ανθρωπος ανήσυχος, ενθουσιώδης, δραστήριος  και λάτρης της περιπέτειας. 
Ως συντάκτης  με το ψευδώνυμο Φάνις Μιράνας, έγραφε σε εφημερίδες της Αθήνας , του Πειραιά, της Θεσσαλονίκης και του Βόλου.  Ταξίδεψε στη Νότιο Αμερική, στη Δυτική Ευρώπη και στην Ιταλία. Μάλιστα για την Αργεντινή επιβιβάστηκε λαθραία από τη Θεσσαλονίκη σε φορτηγό πλοίο. Φτάνοντας τον ανακάλυψαν και τον απέλασαν αμέσως. Έτσι ήρθε αρχικά στην Αμβέρσα και μετά μέσω Παρισιού και Μασσαλίας, στον Πειραιά.
Εκεί και στην Αθήνα έμεινε για λίγους μήνες και μετά αποφάσισε να πάει στο Άγιο Όρος να μονάσει.  Και από εκεί έστελνε ποιήματα στη βολιώτικη ΛΑΪΚΗ ΦΩΝΗ -που από πριν συνεργαζόταν- επηρεασμένα από τη μοναστική του ζωή. 
Με νεωτερικούς(!) στίχους ερμηνεύει
την ασκητική ζωή που μάλλον δεν άντεξε!
Αυτό όμως δεν κράτησε πολύ γιατί ήρθε σε ρήξη με τους άλλους μοναχούς και τον ηγούμενο της Σκήτης και τον ανάγκασαν να εγκαταλείψει το ράσο και την καλογερική. Οι προστριβές με τους μοναχούς ήταν το αποτέλεσμα ψυχοπάθειας που έπαθε. Τότε στα 1934, κλείστηκε για λίγο σε ψυχιατρείο της Αθήνας. Μετά ξαναγύρισε στο Βόλο. Κάποια στιγμή όμως η κατάστασή του επιδεινώθηκε και οι δικοί του τον έβαλαν στο ατμόπλοιο «Λέων» που έκανε τον πλου για Πειραιά, για να πάει ξανά για νοσηλεία. Αυτός όμως ξεφεύγοντας της προσοχής τους, έπεσε στη θάλασσα και πνίγηκε (αυτοκτόνησε).
Ήταν σε ηλικία μόλις 30 ετών και ήταν στις 11 Ιουλίου του 1934. 
Ακόμη ένας ποιητής έφυγε νωρίς!
 
Ασχολήθηκε με το χρονογράφημα, το διήγημα, έχοντας δε και κλίση στην  ποίηση, δημοσίευσε αρκετά ποιήματα,  τα οποία αποκάλυπταν τον νεαρό ποιητή σαν ένα δυνατό ποιητικό ταλέντο. Ήταν  παραγωγικότατος και υποστηρικτής  ενθουσιώδης κάθε φιλολογικής  προσπάθειας. Οι αναλύσεις του στα κείμενα, ήταν επίσης άριστες.
Εκτός των δημοσιευθέντων έργων του,  είχε έτοιμο ένα τρίπρακτο κοινωνικό πολεμικό δράμα «Το κτήνος». Επίσης ποιητικές συλλογές τις οποίες τιτλοφορούσε «Προς περισσότερο φως», «Θεσσαλικά αφιερώματα», «Ομιλίες προς τον Θεό και άλλα ποιήματα» καθώς και δύο τόμους διηγημάτων «Μετάσταση» και  «Ιστορίες τον χθεσινού Πηλίου» που ποτέ δε δημοσιεύτηκαν. 
ΠΗΓΕΣ:
-Πανθεσσαλικό Ημερολογιακό Λεύκωμα-Θωμά Βινικίου-Παπακωνσταντίνου, 1927
-Εφημερίδες
-Θεσσαλικά Χρονικά, τόμος επετειακός, 1961

Τετάρτη, 25 Μαρτίου 2015

Επανάστασις της Θετταλομαγνησίας

Ανήμερα της Εθνικής γιορτής θα δούμε -ακόμη- δύο κομμάτια από αντίστοιχες Ιστορίες που έγραψαν ξένοι (Γερμανοί ιστορικοί) και αναφέρονται στα επαναστατικά γεγονότα του 1821 στην περιοχή μας. (*)
Είναι μια προτροπή στους αναγνώστες αυτού του ιστολογίου, να διαβάσουν και να μάθουν τι ακριβώς έγινε εδώ στον τόπο μας τα χρόνια εκείνα. 
Γιατί, συμπατριώτες/ισσες στους πανηγυρικούς λόγους των ημερών ακούμε μόνον για την Αγια-Λαύρα, τον Κολοκοτρώνη κ.ά. και δεν ξέρουμε σχεδόν τίποτε για μας!

1) Από την ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΕΩΣ (**) του Χέρτσμπεργκ:
(**) Ολόκληρη η ΙΣΤΟΡΙΑ :   -Τόμος Α΄ (ΕΔΩ)          -Τόμος Β΄ (ΕΔΩ)
                                             -Τόμος Γ΄ (ΕΔΩ)         -Τόμος Δ΄ (ΕΔΩ)




O Γουσταύος Φρειδερίκος Χέρτσμπεργκ (Gustav Friedrich Hertzberg) (1826 - 1907) ήταν Γερμανός ιστορικός-καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της πατρίδας του Halle και σπουδαίος Ελληνιστής. 
Ανάμεσα στα πολλά βιβλία και συγγράμματά του, ξεχωρίζει η 
4τομη , που μετέφρασε ο Παύλος Καρολίδης και εκδόθηκε στα 1914. 



2. Από την ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΕΩΣ ΚΑΙ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ  (***)  του Γερβίνου:
(***) Ολόκληρη η ΙΣΤΟΡΙΑ : Τόμος Α΄ (ΕΔΩ)   &   Τόμος Β΄ (ΕΔΩ)  


Γ. Γ. Γερβίνος (Gervinus, Georg Gottfried, Darmstadt 20-5-1805 /Χαϊδελβέργη 18-4-1871) Καθηγητής ιστορίας και Λογοτεχνίας στη Χαϊδελβέργη στα 1834,. από τους μεγαλύτερους ιστορικούς της Ευρώπης. Έγραψε πάμπολλα ιστορικά βιβλία με σπουδαιότερα τα «Ιστορία του ΙΘ΄αιώνος», «Ιστορία της ποιητικής φιλολογίας των Γερμανών», «Αρχαί της ιστορίας» κ.ά
Έγραψε και την «Ιστορία της Επαναστάσεως και Αναγεννήσεως της Ελλάδος». Η μετάφραση από το πρωτότυπο έγινε στα γαλλικά αρχικά από τους M.F.Missen και  Λεωνίδα Σγούτα «Insurrection et regeneration de la Grece»- 1863. Στα ελληνικά μεταφράστηκε επίσης δε 2 τόμους, από τον Ιωάν. Περβανόγλου, Αθήνα, Tυπογραφείο Χ. Ν. Φιλαδελφέως,1864-1865.


(*) Χθες είδαμε και το κομμάτι από την Ιστορία του George Finlay. Τα κείμενα μεταξύ τους δεν έχουν μεγάλες διαφορές. 

Τρίτη, 24 Μαρτίου 2015

Η Επανάσταση στο Πήλιο κατά George Finlay

(History of the Greek Revolution - George Finlay-1861)
(Αγγλική έκδοση Τόμος Α'-  History of the Greek revolution, Volume 1 By George Finlay )
(Αγγλική έκδοση Τόμος Β'- History of the Greek revolution, Volume 2 By George Finlay )
"Η ιστορία της Ελληνικής Επαναστάσεως" του Βρετανου φιλέλληνα και ιστορικού Γεωργίου Φίνλεϋ. 
Είναι μετάφραση του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη στα 1907-08. Έκδοση (δίτομη) της Βουλής των Ελλήνων 2008. [Υπάρχει και άλλη δίτομη μετάφραση του Τάσου Βουρνά (σχόλια-επιμέλεια) και με πρόλογο του Γιάνη Κορδάτου-ΚΟΣΜΟΣ 1954]
Το παρακάτω απόκομμα αναφέρεται στην πηλιορείτικη Επανάσταση του 1821 και το τέλος της. 
Είναι στη γνωστή παπαδιαμαντική γλώσσα και περιέχει ιστορικές "αλήθειες" που συνήθως τις αποσιωπούμε.

Δευτέρα, 23 Μαρτίου 2015

Άνθιμος Γαζής

Με την ευκαιρία της Εθνικής Γιορτής που έρχεται, ένα κείμενο για το "δικό" μας πρωτεργάτη της Επανάστασης.
Κείμενο εξαιρετικό, του Γιάννη Μουγογιάννη για το μηλιώτη λόγιο και αγωνιστή Άνθιμο Γαζή. Είναι αντιγραφή από τα "ΜΑΓΝΗΣΙΑΚΑ", περιοδική έκδοση της Νομαρχίας Μαγνησίας, Βόλος 1971 (*)

(*) Οι φωτογραφίες είναι του αγαπητού γιατρού κ. Θόδωρου Γκαβαρδίνα.

Σάββατο, 21 Μαρτίου 2015

Οι εποχές -Άνοιξη

Εαρινή ισημερία - Άνοιξη!!!

(Λαϊκός ζωγράφος Παγώνης - Τοιχογραφία, Άγιος Δημήτριος Νεοχωρίου)
Η σύνθεση με τις τέσσερις εποχές βρίσκεται στην οροφή του νότιου κλίτους της εκκλησίας. Είναι πέντε κύκλοι μέσα σε ορθογώνιο παραλληλόγραμμο. Τα κενά μεταξύ τους είναι χρωματισμένα με γλυκό χοντροκόκκινο χρώμα, πάνω στο όποιο σχεδιάζονται μερικά διακοσμητικά σε ύφος λαϊκού μπαρόκ. Ο κεντρικός κύκλος, που είναι πολύ μεγαλύτερος από τούς γωνιακούς, απασχολεί χαμηλό φουρνικό. Παριστάνεται ο «Παλαιός των ημερών», που περιβάλλεται από πολύχρωμη ζώνη, το ουράνιο τόξο. Κυκλική επιγραφή μάς δίνει το μέτρο των γραμματικών γνώσεων τον Παγώνη: «THC ΘΕ ΟC ΜΑΙ ΓΑC ΩCΟ ΘΕ ΟC Υ ΜΩΝ CΙ Ω ΘΕΩC ΗΜΩΝ Ο ΠΙΩΝ ΘΑ ΜΑ CΙΑ ΜΟ ΝΟC» (Τίς Θεός μέγας ώς o Θεός ήμών; Σύ o Θεός ήμών o ποιών θαυμάσια μόνος). […]
Στη νοτιοανατολική γωνιά είναι η Άνοιξη, που σημειώνεται με το αρχικό Ε (΄Εαρ).
Μια νεαρή κοπέλα, που δείχνει την πρόθεση τον ζωγράφου να την ζωγραφίσει όμορφη, γέρνει συγκινημένη το κεφάλι. Στα χέρια της κρατάει κλαδί. Το ωχροκόκκινο φόρεμά της πτυχώνεται πάνω στο νεανικό κορμί. Στο βάθος, πάνω σε δυο δέντρα, κάθονται πουλάκια. Ανθισμένα κλαδιά σε διακοσμητική διάταξη ποικίλλουν το φόντο. […]
                      (Κίτσος Μακρής-επίτοιχο ημερολόγιο Εθνικής Τράπεζας- 1973

Τρίτη, 17 Μαρτίου 2015

Κάρολος Ογλ (4)

(Σαν σήμερα στις 17 Μαρτίου 1878 έγιναν οι τελευταίες μάχες στη Μακρινίτσα.)
Το μνημείο (κενοτάφιο) του Ογλ στη Μακρινίτσα -Μπράνη. 
Το 1931 άρχισαν οι εργασίες αντιστήριξης με τον τοίχο πίσω. 
Την επόμενη χρονια έγινε μνημόσυνο και αποκάλυψη του μνημείου.
(φωτογραφία του Θανάση Γέρμανου)
Τελειώνοντας με τις δημοσιεύσεις για το φιλλέληνα Ογλ, παραθέτω και κάποιες άλλες πληροφορίες:

1. Ο καθηγητής, ερευνητής, συγγραφέας και βιβλιοθηκάριος της μηλιώτικης βιβλιοθήκης επίσης μηλιώτης Ρήγας Καμηλάρις γράφει για τον Ογλ και τις προτροπές του! 
ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ, Βόλος 31-10-1935
2. Ανάμεσα στα στεφάνια που στάλθηκαν ήταν και κατοίκων της Βουλγαρινής, της πορταριάς και της Δράκιας:
3. Η οικογένεια του Ογλ έστειλε πολλά ευχαριστήρια τηλεγραφήματα μετά την κηδεία του, σε διάφορους ανθρώπους που φρόντισαν το νεκρό, αλλά και στάθηκαν κοντά στην τραγική ιστορία:
4. Πάλι ο Ρ. Καμηλάρις αναφέρει και μια δωρεά στη μνήμη του Ογλ από την οικογένειά του στη βιβλιοθήκη των Μηλεών:
5.  Ο Ογλ ήταν μεταξύ των άλλων και ελεήμονας. Προσπάθησε να βοηθήσει κάποιους πεινώντες στην Πορταριά: 
6. Στη Μακρινίτσα στα 1931 επί Προεδρείας Δ. Τσιμπούκη, δημιουργήθηκαν ερανικές επιτροπές σε Βόλο και Αθήνα για την δαπάνη ανάγερσης της προτομής του Ογλ. 
7.  Ο τάφος του Ογλ ήταν στο Α΄ Νεκροταφείο της Αθήνας δίπλα από σπουδαίους Έλληνες, όπως ο Κανάρης. 
Σήμερα ο τάφος δεν υπάρχει, επειδή θεωρήθηκε «άγνωστος ο ένοικος» οπότε και γκρεμίστηκε. Μάλλον με τα μάρμαρα -όπως και άλλων τάφων- θα στρώθηκε η πλατεία Συντάγματος! 
8.  Τέλος η πίστη του φιλέλληνα πως έπρεπε οι επαναστάτες και οι Έλληνες να στηριχτούν στις δικές τους δυνάμεις. (Αυτό είναι πίστη όλων των Ελλήνων, αλλά πάντα περιμένουμε και κάποιος να μας ...σώσει !)
"ΕΦΗΜΕΡΙΣ" Αθήνα 21-3-1878

(*) «Αχλαδιές» λεγόταν η περιοχή πάνω από τη «Μασώνικη εκκλησιά» σύμφωνα με τον Ρ.Καμηλάρι. Η πόλη του Βόλου τότε εκετεινόταν με «εσπαρμένας οικίας» ως την Εκκλησία αυτή. Η Ανάληψη τότε ήταν νεκροταφείο.
(**) «ήσχαλλεν=αγανακτούσε, λυπόταν, θύμωνε -από το ρ. ασχάλλω»


ΠΗΓΕΣ:
- «Η Πολιτική της Ελλάδος και η Επανάστασις του 1878 εν Μακεδονία, Ηπείρω και    Θεσσαλία» -Μιλτ. Σεϊζάνη- ΑΘΗΝΑΙ 1879
- «Ιστορία της Επαρχίας Βόλου και Αγιάς»- Γιάν. Κορδάτου- Αθήνα 1960 
- Εφημερίδες (ΕΦΗΜΕΡΙΣ, ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ, ΕΘΝΙΚΟΝ ΠΝΕΥΜΑ, ΛΑΪΚΗ ΦΩΝΗ,)
-«ΟΙ ΠΟΛΙΤΙΚΟΙ ΤΗΣ ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ» - Γ. Σούρλας -Αθήνα 2007
- Αγιώτικα Νέα  http://agiotika.blogspot.gr/2013/04/10.html
- ΝΕΩΤΕΡΗ ΕΛΛ. ΙΣΤΟΡΙΑ -Ιστολόγιο του Παντελή Αθανασιάδη 
 http://sitalkisking.blogspot.gr/2011/10/blog-post_19.html

Κυριακή, 15 Μαρτίου 2015

Κάρολος Ογλ (3)

Συνεχίζοντας την παρουσίαση του φιλέλληνα Καρ. Ογλ, θα αναφερθούμε στην ανεύρεση της ακέφαλης σορού του δημοσιογράφου, στην επιτροπή διερεύνησης των αιτίων θανάτου, στη μεταφορά του σώματος στην Αθήνα, στα της κηδείας του που έγινε πάνδημη και στην ταφή. 
Είναι αποκόμματα των εφημερίδων που αποδίδουν ακριβώς τα γεγονότα.

(Συνεχίζεται)